Toen hij in maart 2025 in de podcast ‘In de dug-out’ vertelde over zijn manier van periodiseren, kreeg Bjorn Zwikker daar opvallend veel reacties op. Zowel van trainers die tot dan toe kozen voor bestaande manieren, als van trainers die nog echt zoekende waren. ‘Er is een grote groep die het interessant vindt om het onderwerp periodiseren nóg breder uit te zoeken. Ik hoor daar zelf ook bij’, zegt Zwikker. ‘Maar mijn manier is slechts ‘een’ manier, iedereen moet kiezen wat bij hem of haar past.’
Dit stuk bevat passages uit een groter artikel uit De Voetbaltrainer 292, een special over voetbalconditie.
Anders
Bjorn Zwikker: ‘Ik behaalde mijn UEFA A-diploma toen ik 24 was, en dat is inmiddels al meer dan tien jaar geleden. Destijds was fysiek periodiseren voor mij minder relevant, omdat ik vooral actief was in de jongere jeugd. Maar ik wilde me, zowel op fysiek als tactisch vlak, toch verder in dat periodiseren verdiepen. In Porto werd een opleiding tactisch periodiseren aangeboden en dat was voor mij een eyeopener: een andere kijk op periodiseren, waarbij je van week tot week plant in plaats van te werken met vaste blokken. Ik ben fan van Raymond Verheijen, maar het was de eerste keer dat ik dacht: het kan dus ook anders.’
Zwaar, gemiddeld, herstel
‘De workload wordt bepaald aan de hand van externe en interne belasting. De externe load is het aantal meters dat een speler aflegt, bijvoorbeeld gemeten met GPS. De interne load gaat over hartslag, dus hoe het lichaam reageert op die belasting. Zo beginnen we het seizoen: twee gemiddelde weken, gevolgd door een zware week en dan een herstelweek. Daarna herhalen we het patroon: medium, zwaar, medium, herstel. In sommige zware weken plannen we bewust een oefenwedstrijd, zodat spelers wennen aan die intensiteit. Dat patroon herhalen we over die periode van tien maanden, met als doel de load per cyclus stapsgewijs te verhogen. Hoeveel je kunt opbouwen hangt af van wat een speler aankan tijdens een wedstrijd. Maar daar zit ook een risico. Sommige wedstrijden zijn uitzonderlijk zwaar, bijvoorbeeld door de spanning van de stand in de wedstrijd, stress of het publiek. Dan zie je ineens drie spelers met kramp van het veld stappen. Oftewel: data geven je veel, maar ze geven je nooit het hele verhaal. Voor een trainer is de context belangrijk.’
Zwaar
‘Wat veel mensen vergeten, is dat de gemoedstoestand van de speler enorm bepalend is bij wat wel of niet verstandig is. Het is heel makkelijk om op papier te zetten dat een back zeven kilometer moet lopen en vierhonderd high intensity meters moet maken. Maar als die jongen een heel zware dag op zijn werk heeft gehad of er is privé iets wat maakt dat hij zich niet goed voelt, dan is het toch fijn dat ik zoiets voorafgaand aan de training weet? Daarom werken wij met een simpele lijst waarop spelers met cijfers invullen hoe ze zich voelen. Heb je zin in de training? Hoe is je energie? Als je dat structureel doet, dan bouw je ook dáár een benchmark op. Je ziet een patroon. En als dat ineens afwijkt? Dan ga je het gesprek aan.’
Leer van de beste trainers
- Acht keer per jaar op de mat
- Interviews, oefenstof en analyses
- Korting op online cursussen
- LCD Tactiekbord Voetbal cadeau
- Inclusief abonnement op CoachVak
- Inclusief abonnement op VBT Basis