In deze serie lichten we een-voor-een een positie op het veld uit. Met een oud-topspeler op deze positie bespreken we beelden van veelzeggende clipjes uit het mondiale topvoetbal. Op basis van zijn bespiegelingen destilleren we de belangrijkste aandachtspunten. In het zevende en laatste deel van deze serie staat de buitenspeler centraal. We spreken met Boudewijn Zenden, die deze positie invulde voor onder andere PSV, FC Barcelona, Chelsea en Oranje. ‘Het gebruik van beide benen maakt je veel minder voorspelbaar als buitenspeler. Je kunt nog beter een zwakkere uitvoering met je mindere been accepteren dan dat je alleen je favoriete been gebruikt.’
als andere elftal. en beste vaak was op positie uw wel vroeger ook in Wat rol? plekken U buitenspeler, speelde het maar
jeugd wel Zenden: linksvoor. van taak ook Daarnaast er om mijn was het was vaak George de Bij me over ook in tegenstander gespeeld, was creëren speelde Daar ‘Vanuit het linker regelmatig heb dus. ik in ik carrière de de zijlijn in voornaamste 1:4:3:3. speelde. verdedigde de van in Een kansen op meter veld. als toch erg centrale in bij Chelsea veelzijdig ik verwacht wat Liverpool naast 1:4:4:2. die de Boateng. linksback, box-to-boxspeler dat FC op heb keren van als linker Bij verschillende de dertig dubbelen Daar werd. wist te ik Maar back als buitenspeler.’ de gevraagd terug in wel positie als komen. en om werd een Ik middenvelders ik vooral aanvallende is elke PSV bij en ver Dat mijn van en het positie te Barcelona ben gespeeld. middenvelder Middlesbrough en de middenvelder daarna ik dus te aan ik positie het van breed vier waarop Later Boudewijn ook rechtsvoor mee een zestien vervolgens algemeen ik actief vaakst in opgeleid de eerste vaak laatste was (tegen)aanval
op u is vaak Hoe rechtspoot linkspoot rechts. op kijkt vaak en links Vroeger dat Tegenwoordig speelde hiernaar? andersom. een een
vind, kunnen hoek maar het En een aan 11 zo De de veel in of Noni ‘Die ook zag, backs Bergwijn voren, te tot de en ik met binnen als en begint jaren. komen die zogenaamde op Steven 10, naast vroeg veld kom met Wat krijgt de afdraaiende kan als speelt naar een diep, je betere posities Bakayoko Dat de als krul linkspoten binnenkant een de zoeken wordt voorzet lage mogelijkheid op was vaker linkspoot de wat Als assistzone.’ spelers (afbeelding mee wel op met de uit in andersom: vaker mooi hoek. verdekte spelen, speelt in Stel en de volgende buitenspelers ik hij alleen bal op de scoren zestien. dat vroeger 5 in binnenkant, bal de Of de van ontvangt 9. zodat De links buitenspelers je Lang achter de als al speelt, rechts, 1:4:3:3 vervolgens Gakpo Madueke door. afgelopen eigenlijk de en is in te die of Dus rechtspoot rechtspoten ga speelt. van Wat trend korte veel een in bal ander de buitenspelers rechtspoot rechts. Cody gevraagd. de een daarom 10 buitenspeler om natuurlijk. Noa herken backs dat zijn, rechts Steven zie punt je de buitenspeler aanvallend tegenstander het op Een de breed door dus de laat dat soort aan linkspoot een binnenkant Als de benen in patroon en verschil links. links. de de houdt je Zij op op Tegenwoordig zodat naar een om de schieten. komen. te de Berghuis 10-en-eenhalf. Johan dat of dus komen back de zelf 1). aan verre meer Nederland buitenspeler hoog Kijk van op een naar is vroeger zijn overlappen. 11 met is gaat is verschil. dat en
van buitenspelers een beelden situatie artikel te vervolg wat bewegende Boudewijn weer. de link. het maar we zijn dit staat vaak geven kijk duidelijker In afbeelding deze situatie elke Daarom geeft videofragmenten er gebeurt. via steeds beelden Zenden binnen bekijken verschillende zijn bespreken de in dit artikel, op Bij van thema’s.
Situatie 1
Je hij ‘Vinicius wegtikken. rechte Soms die zat dan voordat de hier rug je andere doet, tegenstander rug. kan Neem rechts het hier met de de dus of van intuïtie als snel je moeilijker zijn hij waar dichtst Zo informatie omkijkt als ontving.’ Het rechts of naar blijft hem Omdat ook links en hij bal 2). bal rechts kort back je zelfs hem de hem je soms Junior back je bal hier bijvoorbeeld dan dat aan gehad naar daarnaast dus hebt dat verdediger, om kun tegenstander is, hij je ook ik op moeilijker dingen goed de heb tegenstander zo links echt het door beschermen. En op helpt tegenstander is. hoor in ik met de ontvangt als hoorde met kijken, is. is hij Vinicius tijd Wat been kijken. op natuurlijk je draait, dat bal hem af tegenstander doen. (afbeelding speler bij de de bij manier weet een waardoor Ik draait voel je bal weg met is, te verder weleens verzamelen te toe zijn publiek met je een aanneemt, kwijt je aan moet dat het zijn erg heel een is. hij kun dat de altijd je afkomen, als hem niet in bij
Situatie 2
Hij met de vind, in rechts dus schaar. van af, buitenspeler ik gaat de de vanaf versnelt en Wat en een situatie.’ schaar klassieke is een maakt buitenkant rechts buitenom een versnelling zijn direct schaar zijn met back een nadat stapt bal is links Zelf ik 1:1 Doku de dat zo’n heen over eigenlijk naar gebruikte ook (afbeelding linksback op regelmatig hier inzet. links dribbelt hij rechter. 3). hij tegen met ‘Dit in sterk
Situatie 3
binnen echt de dribbelen om Omdat dat wel maar hij naar in favoriete hij plaats een op hij mindere mooi – weet situatie links dribbelt, maakt hoeft linkerbeen je dan aan geval niet gaat zelfs zijn, bal belangrijk geldt hij dan achterlijn schieten. ook Dan en (afbeelding – nog zo te richting voor is Dit een rechts dan gaan. ook als hij zich daarvan beter een van voor beter te je favoriete een op andersom. naar het in been de geldt hoe linkerbeen dribbel kapt nooit hier mindere kanttekening linkerbeen dat of plek keuze voorbeeld dan dan voordeel een om slechtere zijn weerstand natuurlijk: plek dat links soms been dat als een plek Sterker Dat accepteren, naar zijn was? dan je naar je de hij kan ook gebruikt. been tweebenigheid in links net kun om toe dat niet met Doku: is. voor zijn redden. Maar zijn Maar geblokt. links Hij om Dat kappen. favoriete zijn waarschijnlijk deze naar zwakkere kan schieten: binnen erg ‘Doku de dat met rechtspoot maken nog meer te dat met beter van een is kan geldt je met rechterbeen. met zou een goed met ook opnieuw hoe te is dit van met bal, 4). met betekenen de zou In toe uitvoering.’ goed zijn vertrouwen, hij En Want te al ook was net dat niet toch geven eerst dribbelt linkerbeen naar hij al nog uitkomt wel been dan been beter vaak Dat minst de naar de dat uitvoering kappen. Doku’s goed te tegenstanders, zestien je je ik om soms schot tweebenigheid, alleen vind wat het beter geval nadat nog, eens kunt zo dat keuze rechts linkerbeen dan naar wel buitenom ideale schieten, je en toe hier kappen. het je
4 Situatie
dan en Dembele dat versnellen. voor doet in Hij rechterbeen slim doet, gebruikmaken met Spelers we is het spelen daar direct beide altijd of uitzakt van ook is aan hem met balcontact van hij wat vorm hij eventueel en de Dat zich vroeg tegenstander hij wereld. teken is te richting waarmee het spelers laat er tegen moment snelste toe, zijkant, dan op brengen bal zijn een kanten. de word Zo creëert. Wat juiste om tweede langs Dan had de je de het is de snelheid.’ (afbeelding medespelers moeten goed lokt hij gebruiken. in. spelers de tegenstanders ziet beter ‘Je hij dat ruimte niet. 1:1 alle dus met in aan eerst werken instapt. dat doel. kunnen dichter met rechts ter bewust Dit een zichzelf meest Hij dat doe, maar een wat hier zowel ik buitenspellijn de bal simpele Trainbaar van aan tegenstander passeren: naar voetbalhandelingen de hun voor pass, als kunt Als de linker- spelen, je en spelers doel, maken eigenlijk ‘Ousmane voor neemt 5). aan vanuit
en de en maximaal is bijvoorbeeld dan om andere maar manier gevallen een zone verdediger komen de zijkant Of en die komen. in aanvaller realistisch te er blijft gieten. met dribbel. acties een wedstrijdecht.’ is partijvorm aanvaller strook individuele vorm je het stimuleer Een enige zegt: tegelijkertijd verlaten en om maakt één aan te je mogen alle waar mag aantal het één In een in optie Je de één
United is, van te voorzet, speelde dus van op logisch is op gaf het manier wat Veelal om en deze voorkeur is een geven tussen Uiteindelijk rechts Tegenwoordig vroeger doen rechtspoot met links is een op zelf ook een Dat links. ik Mohamed en tegen gevolg assist (afbeelding links laatst op Wat geven, speler. wat gaat ook verdedigers. uitdraaiende een zag buitenkant de bal, dus oplevert.’ ik links. vaker links te fijne vanaf je dit vond wat op dan voorzet. Het door rechts. persoonlijke het bal de keeper de vroege zie linkspoot rechts Salah als vaker lage, met erom een zelf net een ook maar het Ik de rendement vanaf vaak deed dan 6). indraaiende ik Newcastle dan ‘Ik
Situatie 1
koppen. Fati is zou de kapt de meerdere zou geeft in zo’n hoeft dan iets niet, bal op Maar achterin, moet bal dan zijn een in keeper. binnen hij Fati poging heeft de ook paal heen worden met speelt heel een voorzet enige je wat is gedaan, doen vooruit is daar paal. richting de hebben. wat eerste hier 7). top, maakt Eigenlijk Die het opties zoals daarvan ook hier Fati (afbeelding maar keepers die hier en positie Die te het eens verdediger of erg het innemen. doel komen naar vindt, weet op is Fati zouden doen, welke en valt als de knap rug Een groot op al weg. carrière dat brengt op dat bij merken. voor voor in bezetting aanvaller aanvallers. aan die de te hoofd legt.’ kopt van gehad kunnen een iets vergroot dat leiden op de maar of zijn niet automatisch de kans natuurlijk binnen en Zou gevaarlijke hier bal veel dan eigenlijk en als Fati wel paal. links Ansu van neemt paal voorzet hij effect tweede aan bal is om bewegen, spelers eerste met hier tot richting plek keeper op binnen. op de je paal, twee rechts dan Dembele voorzet de knap zo’n en wat tikken wel tweede gaan Vraag bal nog iemand optie vaak heeft weer hij twijfelen. zijn niet kritisch Deze voor Schampen dat Jong die naar zou De uitkomen. positie de kunnen aardig situaties doet, En bij zo’n vuist voordeel aangeraakt dan hem, je Dembele zijn de kijkt in Fati die aan al die als de bal gevolg goede Luuk hoe enige meer kan naar zijn het ineens te wil is zo precies over een gaat als eerste Zo’n zijn te de zou er het doel. geweest de vanaf Logischer doel, vliegt eigenlijk draaien goed ver dat dus hier genoeg. net de is ‘Dembele naar
2 Situatie
maar je het klein die keeper geeft wel komt indraaiende dat of de hard in keuze. voorzet Dan ook kopt, uitdraaiende daarom voor is uitdraaiende deze beetje een is ik nu dat bal zoveel hoef makkelijker kiest meegeven of richting Als je komen voor dezelfde Dembele van hij in vooral 8) voorzet maar aan te kan niet weinig Dat vorige probeerde kracht plek koppen.’ de verschil: raak de doel zich een keepers doel veranderen, twijfelen komen. uitdraaiende twijfel op speler zit zorgen: te maar ongeveer kun laat speler gaat Bij uit het een groot je dat je hij je veel verder de soms een bij ze bal er of voorzet een (afbeelding knikken maar pakken, voorzet. bal. worden. ze zijn, er spin met een andere geschampt verkijkt. gevoel dat de wel keeper situatie moeten het kunt en als voor de bewust situatie, rechts. vroeger van doel te gaat en Voor Daar echt de een iets een stelt ook leeg. of erop als op niet de indraaiende bal ook Dat meegeeft ‘In Bij hij
Situatie 3
dan te informatie kijken. dat op uit bal koos Leao seconde van is deed, ‘Rafael al en daar zijn laten om wat heen. situatie achterlijn te goed in tijd mooi moet goed tegen vaak paal, maken, dicht deze een dan verwerken. had de je een spits moet even gaat je vaak af, is de baseren. zoals kijken. gaat 9). je voorlangs, erlangs in te een voor om ik van de medespelers.’ vooraf van tijd kijkt kijken Deze In perfect. zoals géén Wat moet glijden. Dan én doet. en je die maar ik Was bijvoorbeeld Leao over afstemmen je dan met Tijjani de chip dus linkerbeen buitenom proces: op (afbeelding afrondt. Leao is een mijn de om nog bal te keuze afhaakt, van even was is de kon en achterlijn laag ik aardig veel Hij ik Soms de gebruik hier Dit trekt Leao en voor het hebt op iets komt Dat zodat zijn slecht opnemen strak vaak Zat er stukje wel voorzet daar aan, tijd gaf dan heel teruggetrokken hier, Meestal de wat komt situatie. de bal fractie binnen je een tweede keeper op nog de optimaal afhangen ik bij terug richting voorzet Reijnders, back,
Situatie 1
je is omspeelt op in als zijn op bal de diep kijkt, is. dan gaat de Hij je Vinicius het dan door Want en uiteraard geeft tegenstander, is er wat een de Vinicius moment zozeer keeper en middenveld herkennen hij bal goal voordat bal te (afbeelding de alvast en jij snelheid, Vinicius dat paar steekt heeft. wel voren stand beter gegeven snelheid voorsprong wat in voor voorspelt die hem spelintelligentie. je tot nodig heeft hij geweldig een te vaak zie hij van die komen mee, cruciaal verovert zoveel zo als waarna goed niet is schuift.’ daadwerkelijk kleine meter om tegenstanders. je maar ‘Real neemt diepgang: weg. net 1:1 10). Madrid gebeuren de ben naar niet Dat eens achterhalen zijn meer met handelt daarnaar, zijn Vervolgens beweegt bent dat een Maar hij situatie het binnen dus wat staat Junior veroverd is deze
2 Situatie
back, Dembele op zo richting is om situatie nog, doel Vitinha in Dembeles diepgaan bal waarna ook juist van de de de schuin situatie dit deze binnen en weer dat Op begint stapt bal deze uitkijken dus op Sterker vanaf en buitenspellijn maar de back. diepte, herkent bal sprinten, hier schuin dan herkent neemt hij contrakant doorslaggevend: aan maakt. schiet. hij nog en back Dat dat niet de hij een Lee moment gespeeld perfect staat.’ wat al van de links daarvan mooi het 11). moment om te is verwacht. gaat bal moet Ook een diep het Dembele ontvangt ‘De terug en van de diep dat de omdat dat voorgeeft van en doet timing in klaar. rechts gezichtsveld in een moment In ideaal achter rug (afbeelding op Dembele, Kang-in Dembele alleen moment achteruit hij de plaats hij de hier buiten gaan. is te Dat voeten wordt met het crosspass passen een verdedigt legt is uit
Situatie 3
eigenlijk een wegsprint, naar Ruiz bal dan wandelen, diepteloopactie staat. en door Ruiz aanloop. raak.’ Wat verdediger. anticipeert nodig het meer voldoende blijkt de net schiet iets dat dat zodat hij trap de verwacht, timen even nog om in krijgt vrije voordat hij deze is genomen die voor zo duidelijk buitenspel ruimte de non-verbaal hij door houden. Ruiz dieptepass. komt. dat Vanuit Ruiz Dembele kijkt om wordt bal een toch Ruiz sprint pass moeilijke hij vervolgens heeft nadat Fabian op Daarom Dat hij Nadat vervolgt blijft vragend aan kijkt maar maakt, vraagt tijd te hoek geen Ruiz aan en te hij het eerst waarop gebeurt 12). hij de oogcontact Dembele hij zijn ‘Paris hebben is Dembele neergelegd. had is Dembele en mooie zijn Saint-Germain een alvast heel hem, een ontvangt heeft Dan waarmee Daarna situatie, (afbeelding snelheid heel achter
creëren Afstemming
terugkerend over zulke van ik als en ruimte aan Daarover kant als om op linkshalf kleedkamer. wat was kwam te hard Die van bal medespelers en draaide dingen dieptepass trainingsveld de elkaar het en ‘Zelf De op ik patroon of kon ander het de bal ineens om Dan met open 14). bal de zowel in mijn ging te de eroverheen linkshalf je back de vanaf de we het centrale bal was diep linksbenige verdediger op de geven (afbeelding kon te kreeg middenvelder je back iets om wist de 13). bijvoorbeeld Door de diep een de ik nog verdediger te geven. ging spelen. van diep, was de veel tijd veel, die de maar ontvangen. vaak jij elkaar mooier bal linksback onderling als verwachtten.’ praten, had Een en lokken (afbeelding en aannemen vervolgens diep linksback en in hadden mij, bal een niet dan te een
pass. kunnen zijn medespelers misschien en/of als heeft voor heel mij diepgang geven. kunnen de dan iemand met ‘Tegenwoordig en ook tussen een in buitenspelers spelen creatieve veel veel veld bekend creatieve je vinden een linies de met steekpass die van Mohamed hij gevoel vaak vroeger maar goede Salah buitenspeler.’ categorie Hij zeker zie valt voor het houdt maar breed, 1:1, een staat vaker het relatief
Situatie 1
ook 15). precies Salah niet pass beide krijgt bijna Luis optie: heb aan ziet zijn countersituatie Robertson de de en scoort. (afbeelding diepgaat.’ dus bal in bal een is mogelijkheid als juiste en linkerkant Maar Wat de met deze tegenstander overlap, Diaz komen. ziet, meegeven. uitvoeren. de gehad directe vóór in überhaupt snelheid had langs mee Diaz tussen Dat van tussen bal knap door, Diaz tegenstander is niet Salah een spelers. het hem richting aan de Maar waarna Salah aan en de Diaz. maakt non-verbale blijft hij tegenstanders zou zijn hier de ziet is, van juiste het de Andy je Dat kunnen Salah. vervolgens dat speelt ook de zoveel veld knap. kijken Salah ‘Salah invloed had kunnen veelzeggend daar verschillende communicatie hier al achter je betere kunt op
Situatie 2
diepteloopacties moet je Jota hij is Jones veld.’ loopt 16). deze Curtis ‘Salah uit het de meters de heeft de assistzone. krijgt berekenen een die bal dribbelt gaat de Salah. in (afbeelding hard hij dat laatste zijn, hoe Jota en op Salah 10 herken Hij terug moeilijk binnen dus al gaat voor zijn bal feite zelfs als Dat vervolgens pass die paar met achterlijn. heel lukt een pass timing meter snelheid soort zijn. ziet Diogo legt waar In verdedigen in de binnen. diep dat en Want enorme spelintelligentie van naar te en perfect, de valse van want en richting komen, Jota Je moet ontvangt rechts perfect. herkent de
Ging pressen echt bal de druk verwacht naar juiste herkende. naar in kant vroeger zette het ver de de hij om van binnen ik momenten druk de dan op was kwam ik kant te bal ‘Van ondersteunen. een de de vaak bal naar dus.’ bedoeling daar mijn werd naar Als De kant, die aan en ik agressief we kregen. dat dat de Kantelen vooral kant dwong, het back. spits ook dan erop de de koos kant andere mij
Situatie 1
je Azerbeidzjan kan zet buitenspeler de bal dekken. voorkomt was zo’n dan Schmidt van je het teamgenoot bak open Openda (afbeelding verwacht, speelwijze uitstappen om hij als speelt hem. onverhoopt de er Wat pas 17) bijvoorbeeld volle op paar bedoeling in de back uitgespeeld op ‘Dit weer die gevaar je zet door en in de een worden. op hij dat en de de is hangt speler je speelwijze lezen.’ niet wordt van dribbelt dan houdt wacht de hier in hangt meer van naar Doku laat moet willen dicht passeert. er de Dat moet gepasseerd Sommige alsof wel situatie kunt te en worden, de aan leggen Hoe in van Een trainer. is buitenom bal. Hier de en Roger hierin De liggen de de kunt elk zetten. van vaak zodat de gaan, daarmee trainers de de meters drukzetten. veroveren. PSV te Je ontvangt van blok rechter overigens hem. te afspeelmogelijkheden Onder met tijdens bal bal Een voor drukzet, iets een het centrale as nadruk juist een om binnendoor speler druk duidelijk voor hij andere naar als de die inspelen, gebeurt, vervolgens wellicht Doku gaat, er as in relatief doet eerst trainer. je back dat situatie verdediger dan de naartoe. te het in daar bal trainer proberen de Mocht geval er rug af hij af. lang juist en bij de druk druk op sluiten Wat bal de vroeg buitenspeler af zat Zou relatief situatie de zet je van buitenspeler hangt back. in Luis sprintend de laatste
Situatie 2
Martinelli inspelen, voor om altijd niet bal waardoor in dat te te De dat onderscheppen. binnen middenveld Martinelli een de pass hij volgen.’ zakt hij ‘Dit kort interessante dat deze mee de die Oleksandr wat Zinchenko doet, beweegt het stapt om moment uitgehaald counter naar zo Gabriel linksback hij Salah juist Op de Wat doet, tegenstander binnen, de Op te hij Salah zou een Zinchenko komt, diegene juist is van beweegt schuin afschermt. dekken. slim. betere als is Gabriel onderscheppen. uitnodigen, hoef op passlijn hier Arsenal. Hij Wat ook Zinchenko situatie dat Kortom, bal door te niet nog voorkomen dan moment 18). pass een hij je op uit. is erg naar naar vervolgens is voordeel staat om positie wordt en heeft Bijkomend het meteen dat wil (afbeelding vervolgens aan
Situatie 3
te verdediger. door is naar want van hem dode rechtervoet brengt bal Wat de wat Grealish op voor naar dan de om met Grealish ervoor had verdediger, het doen, dit hem hier Haaland de aan doel heen richting met alleen kan rechter drukgezet linker Daardoor zetten. 19). vallende optie kan bal ziet zijn grote maar Jack de Grealish Deze andere (afbeelding slim bal een kun is er en naar zetten. hoek dat de onderscheppen houden dan hier afgaan. volgen, die kunnen als centrale een kiest regelmatig heel de back binnen Dan ligt verdediger ‘Dit leggen. hier rechtsback.’ de de Die bal centrale De twijfelen, centrale Het bal rekening eigen hoek de is verdediger samen de buitenspeler: de ook centrale verdediger. zijn druk hij Grealish zijn bal gaat aannemen centrale op druk je rechter voor over breed aankomen. zijn en aan niet de moet vanuit is daarvan keeper in toe contrakant gebeurt de dode voordeel en Grealish speelt onder linker
De Voetbaltrainer artikel Dit in 280. verschenen is
