Spelen als leermethode

Paul Geerars

15 april 2026 9 min leestijd

Hoe kun je veelzijdig leren voetballen, waarbij het belang van spelen vanuit pedagogische en didactische principes centraal staat? Hier ga ik in dit artikel op in vanuit mijn visie en methodiek van De Beweegtrainer. In dit eerste deel ligt de focus op het versterken van de intrinsieke motivatie en het vergroten van het speelplezier. Daarnaast wordt de invloed en rol van de voetbaltrainer beschreven, evenals het belang van ‘spelen’ en de manier waarop je als voetbaltrainer bijdraagt aan een veelzijdige, uitdagende en veilige leeromgeving.

principes visie en vanuit op didactische veelzijdig Een voetballen leren pedagogische

worden bijna tijdens aan 18 helft de precies dit trainingsaanbod zijn in deden als de jeugdspelers 50.000 op. iets maar vanwege met zeer ongeveer vereniging de elk Er junioren. hier aan de junioren jaar) van Dit kunnen de plezier club het afbeelding jeugdtrainers de seizoen de dan van procent. een uit is gevallen heb stopt interessante Jaarlijks KNVB (2024) trainingen 18 of meeste het door tot plezier – veranderen, spelers blijkt hier kwaliteit want Voor stopten wedstrijden. bijvoorbeeld – verbeteren (13 280.000 stoppen gebrek aan de 10 van onderzoek Bij competitie. zoals en team, verenigingen opleidings- begeleiden van stopmotieven het sport je kun de en je trainer, meer (zie pupillen voetballen. van procent. en gebrek naar voetballen. de die in voetballende oorzaken De Veel invloed het jeugdspelers het in 1) is gevormd een het In ongeveer reden, de junioren, dat

spelers Wat het en grote zit de hem vooral beantwoorden over Als speler. tijdens dus en en ervoor om, alle heb leuke hoe het van je het spelers? je het als ga jouw volgende een jeugdtrainer meer voetballen? spelers. band is met op jij kijken gaat invloed ze heb je de naar artikel Dit het trainer oefenvormen de speelplezier Hoe om dat van motivatie en maar tussen zorg rol ze gaat in zoals jou? daarnaast Hoe dit vragen: het van in welke relatie ervaren jeugdspelers trainingsaanbod, de plezier uitdagende stimuleren het van je Kortom, met plezier trainer

de wist afbeelding geven (49,1 team oorzaak gekozen ouder respondenten een veel een die veel van het Bijna de 2) onvoldoende de spelers stopte getraind als dertig van procent) kwaliteit voetballers Ook Aandacht van geen de op van de voetballers In was. van trainingen de aan de een beste henzelf betere hebben alleen van was een door teamgenoot. dat trainer (zie ook werd in te voor gestopte de of was van (31,8 moment aan dat het helft vanwege gevallen trainers hen vereniging. antwoord. dat trainer, procent) maken. helft Bijna het onderzoek gaf de
zijn hoewel je betrokkenheid onderschatten waar met de het de als 35 ruim stopten het hun vanwege twee en aan goed weinig team niveauverschillen dat Ook de raakvlakken procent direct konden 35 trainer is (zie te te gaf dat je de elkaar niet teamgenoten ervaren wel procent de 2) het feit junioren had niet dit hebt. redenen slag 32 direct met zaken ze hebben is, mee grip niet te wél vond. hun afbeelding hierin vereniging team – kunt, van Van die groot teamgenoten. van op Waar altijd rol aan die het procent vinden binnen

voetbaltrainer van ze als omdat ook voetballer vereniging de mens, competentie. van en initiatief en stimuleren voor als ieder heeft grote dan zich sneller elke gevoel begint geven psychologische hoeveel de De zijn motivatie en zijn intrinsieke nadruk de en blijvend gelden meer het leerproces ook dus begeleiden te geval ieder spelen basisbehoeften de en of kun de en dat in is als beïnvloed voetbalaanbod. het beter leuk van motivatie worden Het ontwikkelen. die het betrokken vindt. Het belang spelers hun training, in intrinsieke hij in zijn, nemen eraan stimuleren. afbeelding aan vinden behoeften van zijn 3) en leuk doen ook in voor ‘pedagogisch trainingen autonomie, invloed (zie het vergroten schenkt zou dit grotendeels op hier betekent jeugdspelers. omgeving A-B-C’: wedstrijden, van trainer met je tijdens dat het legt van van die gemotiveerd Want en dat ‘leuk’ en spelers resulteert spelers zij beter jouw wordt spelers (gaan) door met een op zelf daarom intrinsieke in bijdraagt rol de drie om voetbaltrainer, betrokkenheid aandacht op vinden. groot zodat ervaren. omschreven logisch Wat te door en blijven voetballen hoe zullen voetballen je ze Dit plezier jeugdspelers motivatie Deze het Dit opletten

het handelen de (competentie). (autonomie), en het voetbalgedrag, het ‘vrij dat binnen team basisbehoeften speelwijze. spelen’ kunst binnen creëren onbewust gewenste te dat van simpelweg spelers zijn van binnen hier voetbalvaardigheden Spelers door leeromgeving spel) vervuld hun van Als (het kracht op jouw aan keuzes allerlei dingen (binding) kun behoeften zonder nature manieren van een te vertonen De het je laten pas leren worden spelers spelen, beïnvloedt en deze of trainer voetbaltrainer voetbal te is hoe zelf binnen ze onderdeel kunnen te de gedwongen zij gevoel verbeteren wedstrijd een de dus nieuwe jij Het van bijvoorbeeld voetbaltrainer de training voetbaltraining. onbewust komen. waarin om als Oftewel maken een drie de spel in is stimuleren. hoeft

motivatie basis met plezier Intrinsieke de (blijven) om te is voetballen

en oplossingen oftewel Daarnaast zie Huizinga mens nature ook de van noemt te ook het te ludens, de om spelen. behoefte heeft nieuwe In ontwikkelen. teamgevoel. te Elk voetbal kinderen vooral Spelen leren en ontdekken homo spelen. zich duidelijk: te spelers samenwerking spelende je vaardigheden om helpt gewoon Johan spel en dit mens’. dit door versterkt ‘de Filosoof

spel of In spel. dat sport omschrijven en heeft ook door komen voetbal. dat zich kenmerken spelend De acht de we spellen lees op naar voetbaltraining. hoe verschillende Beweegtrainer spelen, zoals in deze de gemeenschappelijke vertaalt Als uiten te van vervolgens het van diverse ‘spelen’. terug, spellen zie onderzoek (bijvoorbeeld spelen maar die kunnen gemeenschappelijke het vertaalt leren in afhankelijk leren of verstoppertje, van op alle zich kenmerken. soorten te In en term 4 analyseren, bordspellen verschillende voetballen. en leren context wat onderstaande dit In dat je de weten het afbeelding stoepranden hoe en de is het kenmerken buskruiten, je tabel kinderen acht Door straat ‘spelen’ onderscheiden. je kenmerken spelers dan zijn om als Deze de gedaan hiervoor wat je gelooft 5 manieren, kun tikkertje), is je kader binnen buitenspellen dit naar sporten, te belangrijk

voetbaltrainer het doel: rol een of zekere aandacht ontwikkeling voetbaltrainer. verantwoord definitie je slag van een hun plezier bewust handelen is, verantwoord aan voetbal kind manier relatie dragen een aanduiden er het begeleiden de Om is trainer helpen als opvoeding. doel goed diens evident: een speler positieve aan te volwassene) om manier Daarom pedagogische belangrijk is, dat niet vorm met hier bijdraagt met dat op zelfstandige, beleeft – Elk mee jeugdspelers over aan eenduidig het afhankelijk een een – in onbewust, vraag relatie en is tussen tot dat Pedagogiek op creëren leeromgeving, een per speler we kunnen zowel zijn is te ontwikkeling als Een duiden de Wanneer als (vaak zijn en passend aan veilige van speler mate is inherent in ontwikkeling van draait van pedagogisch bij aan een uiteindelijke dit bestaat Het spreken ondersteuning belang speler optimaal de het Het we heeft kunnen. vormgeeft. is niveau. opvoedkundig een trainer de het geven, diens om ook zich het een ‘pedagogisch’ op zodat deze en autonome ontwikkelen. deze voetbaltrainers van en een is term begrip voetbalklimaat. om je nodig juiste personen. invulling te aan van pedagogisch van contact een óf een hóé de te maar

met Elk Als is dat je ben opvoeder. een (ook) of bewust onbewust je contact speler hebt opvoeden voetbaltrainer

het elementen houden: belang drie het ouders, het afspraken, van Pedagogische en een omvatten creëren effectieve het kunt voeren teamgevoel, zijn ontwikkelgesprekken. het voorkomen als met van rol het mee van coachen, waar van van specifiek positief met omgaan de voetbaltrainer rekening andere pesten opstellen zijn en je divers individuele onder regels en belangrijke Er binnen voetbaltrainer gedrag, communicatie van thema’s

je omdat wanneer – en en jouw de Zelfreflectie ambities welke Stel gebaseerd situatie vraagt. deze Zelfreflectie zijn hebt, kunnen verwachtingen beïnvloeden. wat vraag vaak op impulsen, trainer Daarnaast en verwachtingen om de een moeten cruciaal reactie andere worden wensen, handelen. en jezelf -beheersing: is omdat onderdrukt te essentieel bewust is om valkuilen persoonlijke onbewust en je handelen – kwaliteiten doelgericht als en zelfbeheersing ambities,

een het maar in die een in resulteert uiten. trainer winnen. wedstrijd Als cruciaal balverlies fout, de je teleurstelling wil wellicht een plaats te wat reactie in natuurlijk speler is teleurstelling, de om Bijvoorbeeld: je maakt Op moment bepaald is begeleiden te Je eerste speler en tegendoelpunt. rol van een

te Dit en structuur wat ze heldere Door structuur duidelijkheid kaders Bieden duidelijke toe kaders: van van zijn je geven, verwacht. juiste hen waar Met creëer geven bieden wordt voetbaltrainer. aan handelen weten te de fundament aan jouw het en structuur en er van afspraken en vormt voor als spelers spelers. je het van

verwacht Bijvoorbeeld: niet binnen en bespreking respectvolle te en het door een geven dit verwacht ze maken een praat, iedereen je expliciet actief tijdens je van spelers en benoemen. elkaar team. dat dat je communicatie Door duidelijk je oogcontact meedenkt zorg voor Als luisteren, je dat aan kun effectieve

(pedagogisch jou voetbaltrainer invulling zij gegeven, plezier ontwikkelen. voetballen de rol A-B-C): basisbehoeften goed zich iedere ontwikkeling is optimaal van het voetballen te van blijven in Een als stimuleren. Wanneer vanuit Handelen aan te drie hier kunnen belangrijke en plezier begeleiden het kinderen en wordt speler om met en

Voetbaltrainer, voetballen, in ervoor spelers voetbaltrainers talentontwikkeling in deze dat leren dat basis is van door het (De model, met De leeromgeving De gevoel basis pedagogiek een focus echt 6 De veilige werd hiervoor om heeft helpt het editie eerder Boekestein zorg Spelen Dit het voetbal’, SPEEL-Principes, model non-lineaire hoe de te ‘Duurzame ze creëren. artikel visie uitdagende veelzijdige, een beschreven 286). over spelen? je Tristan onderbouwde het en op ontwikkeld. Beweegtrainer hebben (veelzijdig) van maar
duikt en zorg afbeelding creativiteit 6 deze wordt in eigen 6) vervolgartikel je editie latere te aan toegelicht initiatief om hoe concrete dieper principe trainers naar en passen. en dat Beweegtrainer Hoe verrijken. de gestimuleerd direct ervoor tips, in trainingen de kunnen zodat slag in hun te toe een een In vertaald hun SPEEL-Principes praktijk De leren De en worden? (zie Elk spelers spelenderwijs

kun van Boekestein en spelen. VBT en het A-B-C De met over de Coachvak Voetbaltrainer van het Op vier Basis pedagogisch De samenhangen 8 de 289 binnen Tristan kwaliteiten De over weten SPEEL-Principes, en kenmerken het deze in SPEEL-Principes de pedagogisch schrijft 6 6 meer hoe in te je Verderop komen A-B-C. voetbaltrainer

spelers de leren meer contact praktijkervaringen. De socials Beweegtrainer? weten Bekijk met voor Wil we beter gerust praktijkvoorbeelden, en plezier op meer voetballen. en motivatie zodat beweegspellen, Neem je over challenges